وحید نثائی

قرن کسب و کار - تازه های مدیریت

سیر تاریخی تکوین نظریه های مدیریت(The evolution of management theory)
نویسنده : وحید نثائی - ساعت ۱:۱٦ ‎ب.ظ روز یکشنبه ٢٦ اردیبهشت ۱۳۸٩
 

سیر تاریخی تکوین نظریه های مدیریت

The evolution of management theory

 

سیر تکوین تاریخی مدیریت از ۵۰۰۰ سال قبل از میلاد مسیح تا عصر جدید و نظریه های نوین مدیریت در جدول زیر قابل مشاهده است:

تاریخ

مبتکر یا عامل

ابتکار، اثر، فعالیت، یا رویداد

5000 سال قبل از میلاد

سومریها

تأکید بر ضرورت حفظ سوابق به مثابه یک فن کنترل

4000 سال قبل از میلاد

مصریها

اهتمام به امور طراحی، برنامه ریزی، سازماندهی، و کنترل در ساخت اهرام ثلاثه.

4000 سال قبل از میلاد

چینیها

اقدام به ساخت دیوار بزرگ 1500 مایلی در چین

2700 سال قبل از میلاد

مصریها

تشخیص ضرورت و اهمیت برخورد منصفانه و صادقانه در مدیریت و استفاده از مصاحبه برای روان درمانی.

2600 سال قبل از میلاد

مصریها

استفاده از عدم تمرکز در سازماندهی

2000 سال قبل از میلاد

مصریها

تشخیص ضرورت استفاده از تقاضای مکتوب برای درخواست کارکنان و به کارگیری نیروها و مشاوران ستادی

1800 سال قبل از میلاد

حمورایی

استفاده از مستند سازی و آوردن شاهد برای کنترل؛ تعیین حداقل دستمزد؛ و تشخیص قابل تفویض نبودن مسئولیت.

1491 سال قبل از میلاد

یهودیان

به کارگیری مفاهیم سازمان، خط فرماندهی، و اصل استثناء در مدیریت.

از 1100 تا 600 سال قبل از میلاد

چینیها

تشخیص ضرورت سازماندهی، برنامه ریزی، هدایت و کنترل در مدیریت.

500 سال قبل از میلاد

چینیها

تشخیص اصل تخصص گرایی

500 سال قبل از میلاد

سان تزو

تشخیص ضرورت برنامه ریزی، هدایت و سازماندهی

400 سال قبل از میلاد

کوروش

تشخیص ضرورت توجه به روابط انسانی و مطالعه حرکت سنجی، طراحی جا و مکان، و مدیریت مواد.

400 سال قبل از میلاد

سقراط

توجه به جهان شمول بودن مدیریت.

400 سال قبل از میلاد

گزنفون

تشخیص اینکه مدیریت یک هنر مستقل است.

350 سال قبل از میلاد

یونانیها

ابداع روش علمی برای انجام امور و استفاده از موسیقی برای تنظیم فواصل زمانی انجام کارهای سخت و تکراری.

350 سال قبل از میلاد

افلاطون

تشریح تخصص گرایی در جامعه.

از 336 تا 333 سال قبل از میلاد

اسکندر

استفاده از یک روش سازماندهی با استفاده از نیروهای ستادی، در طول لشکر کشیها.

325 سال قبل از میلاد

کوتی لیا (هند)

تشخیص نیاز به علم و  هنر کشورداری.

175 سال قبل از میلاد

کاتو

استفاده از شرح شغل

50 سال قبل از میلاد

وارو

استفاده از مختصات و شرایط احراز شغل

سال 900 میلادی

فارابی

تدوین مجموعه ای از صفات مشخصه برای رهبر اثر بخش

دهه 1750 میلادی

انگلیسیها

انقلاب صنعتی

سال 1776 میلادی

آدام اسمیت

انتشار کتاب ثروت ملل و تأکید بر اهمیت تقسیم کار و تخصص گرایی.

سال 1822 میلادی

چارلز ببیج

اختراع نخستین ماشین حساب، به مثابه طلایه داری برای رایانه های امروزی

سال 1834 میلادی

رابرت اون

پیشگامی در مدیریت منابع انسانی و هدایت و رهبری جنبش اتحادیه تجارت بریتانیا.

سال 1898 میلادی

مری پارکر فالت

پیشگامی در تأکید بر مزایای مشارکت گروهی و ضرورت تفکر گرایی.

سال 1903 میلادی

فردریک تیلور

انتشار کتاب مدیریت کارگاه

سال 1911 میلادی

فردریک تیلور

انتشار کتاب اصول مدیریت علمی

سال 1913 میلادی

هوگو مانستربرگ (پدر روانشناسی صنعتی)

انتشار کتاب روانشناسی و کارآیی صنعتی

سال 1914 میلادی

فردریک دبلیو. لنچستر

تلاش برای کمی کردن برآوردها در مورد عملیات نظامی و پیش بینی نتایج نبرد بر مبنای توان نیروهای انسانی و تسلیحات جنگی.

سال 1916 میلادی

هنری فایول

انتشار آثار متعددی در مورد اصول مدیریت (به زبان فرانسه)

سال 1864 تا 1920 میلادی

ماکس وبر

ارائه نظریه نقش فرد در سازمان و مدیریت اداری و مدل ایدئال بوروکراسی.

سال 1917 میلادی

هنری ال. گانت

استفاده از نمودار میله ای به مثابه یک روش برنامه ریزی

سال 1923 میلادی

آلفرد پی. اسلون

به کارگیری فنون جدید در مدیریت کارخانه های اتومبیل سازی جنرال موتور و تبدیل آن به یک غول صنعتی

سال 1927 میلادی

التون مایو و همکارانش

پی ریزی جنبش روابط انسانی در مدیریت؛ از طریق مطالعه در مورد رفتار کارکنان کارخانه های وسترن الکتریک در شهر هاتورن

سال 1928 میلادی

لودویک ون برتالانفی

ارائه نظریه سیستمی

سال 1929 میلادی

هنری فایول

ترجمه آثار وی در مورد اصول مدیریت (به زبان انگلیسی)

سال 1936 میلادی

ایلات متحده

پایه گذاری آکادمی مدیریت برای توسعه مطالعات مدیریتی

سال 1938 میلادی

چستر بارنارد

انتشار کتاب کارکردهای مدیر اجرایی و تحلیل نحوه هدایت یک سازمان با تأکید بر عدم ضرورت فرمانروایی از بالا به پایین و مزایای دعوت کارکنان به همکاری

سالهای 1938 الی 1945میلادی

متفقین

استفاده  از فنون تحثیث در عملیات در جنگ

سال 1943 میلادی

آبراهام مزلو

ارائه نظریه سلسله مراتب نیازهای انسانی

سال 1943 میلادی

برل و مینز

انتشار کتاب شرکت سهامی جدید و دارایی خصوصی با تأکید بر اینکه نفوذ صاحبان سهام بر مدیران کاهش یافته است.

سال 1947 میلادی

کرت لوین

ارائه مدل تغییر رفتار فرد

سال 1947 میلادی

هربرت سایمون

انتشار کتاب رفتار اداری با نگاهی علمی به "تصمیم گیری" و "معقولیت نسبی تصمیم".

سال 1948 میلادی

لستر کوچ و جان فرنچ

مطالعه در مورد مسأله مقاومت در برابر تغییر

دهه 1950 میلادی

طرفداران مکتب روابط انسانی

ظهور مکتب روابط انسانی

سال 1951 میلادی

کرت لوین

تأکید بر عوامل محیطی به منزله یکی از عوامل تأیین کننده رفتار.

سال 1952 میلادی

آی بی ام

تولید و توزیع نخستین سیستم پردازش الکترونیکی داده ها

سال 1953 میلادی

کیت دیویس

تشریح اهمیت سازماندهی اطلاعات و ابداع واژه "ارتباطات خوشه ای"

سال 1954 میلادی

پیتر دراکر

انتشار کتاب عمل مدیریت و ترویج نظریه "مدیریت بر مینای هدف"

سالهای 1956 الی 1958 میلادی

شرکت مشاوره مدیریت بوز، آلن و هامیلتون (پرت) جی.ئی.کلی و ام.آر. واکر (سی.پی.ام)

ارائه فنون پرت و سی.پی.ام برای برنامه ریزی

سال 1957 میلادی

کریس آرجریس

انتشار کتاب شخصیت و سازمان و بحث در مورد تضاد میان سیستم و فرد

سال 1959 میلادی

فردریک هرزبرگ

ارائه نظریه دو ساحتی انگیزش

سال 1960 میلادی

داگلاس مک گریگور

ارائه نظریه X و نظریه Y در مورد مفروضات مدیران

دهه 1960 میلادی

ادوارد لورنز

(ریاضی دان)

مطالعاتی که زمینه ارائه نظریه آشوب را فراهم ساخت

سال 1961 میلادی

رنسیس لیکرت

ارائه مدل سیستمهای رهبری با رهیافتی اقتضایی

سال 1962 میلادی

آلفرد چندلر

انتشار کتاب استراتژی و ساختار و مطالبی در مورد نحوه تبعیت طراحی سازمان از استراتژی آن

سال 1963 میلادی

سی. ارت و مارچ

انتشار کتاب نظریه رفتاری شرکت بزرگ و مطالبی در مورد ممانعت "رفتارهای سیاسی درون سازمان" از "دستیابی سازمان به حداکثر سود".

سال 1964 میلادی

رابرت بلیک و جین موتون

ارائه مدل سبک سنج مدیریت

سال 1965 میلادی

جون وودوارد

انتشار یافته هایی در باره تأثیر فن آوری بر ساختار و روشهای سازماندهی.

سال 1969 میلادی

لارنس و لورش

انتشار کتاب سازمان و محیط و توسعه "نظریه اقتضا"

سال 1970 میلادی

جیمز یورک

(ریاضی دان)

مطالعاتی که مبنای نظریه آشوب قرار گرفت

سال 1970 میلادی

نظریه پردازان اقتضایی

ارائه نظریه اقتضایی و تأکید بر "مدیریت و رهبری بر مبنای مقتضیات".

سال 1971 میلادی

شرکت اینتل

تولید و توزیع ریزپردازنده (تراشه کامپیوتر) و توسعه کامپیوترهای شخصی و تسری فن آوری اطلاعات برای استفاده مدیران سطوح مختلف.

سال 1974 میلادی

رابرت جی.هونس و ترنس آرمیشل

ارائه نظریه رهبری مسیر- هدف

سال 1977 میلادی

رزابت ماس کانتر

انتشار کتاب مردان و زنان سازمان و مطالبی در مورد ممانعت سلسله مراتب اداری از پیشرفت خانمها در سازمان

سال 1980 میلادی

صاحب نظران مدیریت

توسعه رشته مدیریت در دو بخش عمده علوم رفتاری و مدیریت راهبردی و استراتژیک

سالهای 1979 و 1980 میلادی

هنری مینتزبرگ

ارائه نظریه نقشها و الگوهای ساختار سازمانی

سال 1981 میلادی

ویلیام توشی و ژوزف ام. جوران

ارائه نظریه z در مورد چگونگی استفاده از سبک مدیریت ژاپنی به وسیله مدیران آمریکایی

سال 1982 میلادی

توماس پیترز

رابرت واترمن

ارائه نظریه کمال مدیریت

سال 1985 میلادی

مایکل پورتر

انتشار کتاب مزیت رقابتی و تشریح اصول اساسی رقابت و تعیین استراتژی

سال 1986 میلادی

ادوارد دمینگ

انتشار کتاب خروج از بحران

سال 1987 میلادی

جانسون و کاپلان

انتشار کتاب روائی از دست رفته و مطالبی در مورد اینکه سودمندی حسابداری برای مدیران کاهش یافته است.

سال 1990 میلادی

پیتر سنج

انتشار کتاب معروف اصل پنجم که موجب شهرت "نظریه یادگیری سازمانی" شد.

سال 1994 میلادی

کلین و پوراس

انتشار کتاب بنا برای بقا و تشریح ارتباط طول عمر یک شرکت با هدفها و میزان بصیرت آن

سال 1998 میلادی

مجموعه ای از مدیران قرن حاضر

اقدام به انتخاب اهبردها و استراتژیهایی برای برخورد با چالشهای قرن آینده.

منبع : مبانی سازمان و مدیریت- دکتر علی رضائیان- انتشارات سمت